چالش تغییر نام کوچه‌ها و خیابان‌ها – دروازه تهران

چالش تغییر نام کوچه‌ها و خیابان‌ها

اهالی نیازمند توجیه!

چالش تغییر نام کوچه‌ها و خیابان‌ها

 احسان رستمی پور

تغییر نام کوچه‌ها و خیابان‌ها در دوره‌های مختلف مدیریت شهری همواره یکی از چالش‌های شهر بوده است. نام‌گذاری‌هایی که گاهی جنجال‌برانگیز نیز می‌شود و گاهی هم اهالی آن کوچه یا خیابان روی خوشی نسبت به تغییر نام محل زندگی خود نشان نمی‌دهند. اتفاقی که نشان می‌دهد در مسیر تصمیم‌گیری برای تغییر نام‌ها، نقش شهروندان و اهالی کمرنگ است.

تکرار یک اتفاق

مدتی پیش کوچه‌ای در شرق پارک هنرمندان به نام مرتضی ممیز، تصویرگر سرشناس ایرانی تغییر یافت. در جلسه شورای شهر برای تصویب این نام‌گذاری مجید فراهانی، عضو شورای شهر درباره تغییر نام خیابان اردلان گفته بود: «این نام مصطلح شده و اگر بخواهیم نام استاد بزرگی چون استاد ممیز را بر این خیابان بگذاریم چندان مصطلح نمی‌شود.»

در همان جلسه سید ابراهیم امینی، عضو دیگر شورا نیز تأکید کرده بود: «در نام‌گذاری‌ها باید ببینیم این نام‌ها چقدر علاقه ایجاد کرده و یا در برخی موارد مردم برنمی‌تابند که نام خیابان تغییر پیدا کند و لذا این خود باعث توهین و بی‌حرمتی به چهره‌ها و شهدا می‌شود.»

در این جلسه تغییر نام خیابان اردلان به استاد مرتضی ممیز تصویب شد و این کوچه طی مراسمی به مرتضی ممیز تغییر نام یافت. پس از این اتفاق برخی نسبت به تغییر نام یک کوچه قدیمی در شهر تهران انتقاد داشتند. هر چند که باید این را در نظر گرفت که تهران معبر و کوچه جدیدی فراوانی ندارند که بتوان با اسم‌گذاری در آن‌ها یاد مشاهیر و نام‌آوران را در شهر زنده نگه داشت. با این وجود اهالی کوچه اردلان سابق نیز تاکنون این تغییر نام را نپذیرفته و در طی این ماه‌ها چند باری تابلو جدید خیابان مخدوش یا مفقود شده است. اتفاقی که بنا به اظهار اعضای شورای شهر هم در شان نام‌آوران و مشاهیر کشور نیست.

علی اعطا، عضو شورای شهر تهران هم در جلسه امروز شورای شهر درباره موضوع تغییر نام‌ها گفته: «اگر نام شهیدی را بر معبری بگذاریم اما اهالی محل همچنان از نام قدیم آن معبر استفاده کنند و نسبت به نام جدید پذیرش نداشته باشند، نسبت به نام شهید موجب بی‌حرمتی شده‌ایم. رویکرد تغییرات وسیع و مستمر در نام‌های معابر هویت شهر را با چالش مواجه می‌کند. برای مثال تکراری بودن نام بن‌بستی در یک‌گوشه شهر به چه چیزی لطمه می‌زند که نام آن را تغییر می‌دهیم؟ آن‌هم نامی که بعد از گذشت سال‌ها در اذهان اهالی محل ثبت شده است. کمیسیون نام‌گذاری به سمت اصلاح و هرس اسامی در شهر  پیش برود نه این که هر بار با لیست انبوهی از تغییر نام‌ها مواجه باشیم. مردم با برخی از نام‌ها به لحاظ فرهنگی تعلق خاطر احساس می‌کنند و بنابراین نباید آن دسته از اسامی که در اذهان تثبیت شده تغییر دهیم.»

نیاز به تغییر یک رویه

مسئله کوچه اردلان سابق اتفاق تازه‌ای در این حوزه نیست و پیش از این نیز بارها موارد مشابهی در تهران رخ داده است. تکرار این اتفاقات نشان می‌دهد که رویه اعمال تغییر نام‌ها نیازمند نگاهی ویژه‌ای است تا اتفاقات مشابه تکرار نشود. توجیه نبودن اهالی از روند تصمیم‌گیری و تغییر نام خیابان و کوچه محل سکونت یکی از علت‌های برخوردهای منفی اهالی با اسامی جدید است. این در حالی است که می‌توان با اطلاع رسانی، مشورت و در جریان قرار دادن اهالی پیش از تغییر نام، ساکنان را برای تغییر نام آماده کرد. از سوی دیگر با برگزار کردن مراسم‌ها در کوچه‌های مورد نظر و نمایش علت تغییر نام، اهمیت مشاهیر و … نیز می‌توان اهالی را با این تغییر نام‌ها همراه‌تر کردند. هر چند که ممکن است برخی از اهالی در هیچ شرایطی هم تغییر نام خیابان محل سکونت خود را نپذیرند اما اقدامات تبلیغاتی پیش از اجرای تغییر نام می‌تواند بیشتر اهالی را با تغییر نام همراه کند. از سوی دیگر نیز نام‌گذاری کوچه‌ها و خیابان‌ها به نام مشاهیر و نا‌م‌آوران کشور تنها یکی از راه‌های پاسداشت نام آن‌ها در سطح شهر است. ساخت تندیس‌، نام‌گذاری فضاهای عمومی مثل میدانگاه‌ها و برگزاری جشنواره‌ها و برنامه‌های فرهنگی با یاد مشاهیر و نام‌آوران می‌تواند نام آن‌ها را در شهر زنده نگه دارد.

۱۸ آبان ۱۳۹۹ – روزنامه چندرسانه‌ای دروازه تهران

از میان خبرها: آیا خیابان‌های پایتخت تغییر خواهند کرد؟

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *